← विदेह ई-लर्निङ्ग हब पर वापस जाउ
अध्याय १ · वैदिक युगक भूमिका
🌾 नमस्कार! ई क्विज़ «मिथिलाक इतिहास» (प्राचीन वैदिक साहित्य आ मिथिलाक प्रारंभिक इतिहास) पर आधारित अछि। सभ प्रश्न पहिल अध्याय (भूमिका) सँ लेल गेल अछि। सही विकल्प चुनू आ आपन ज्ञान परखू।
१. ऋग्वेद के हिस्सा (खण्ड) मे 'कीकट' नामक स्थानक उल्लेख अछि ?
(A) तेसर अष्टकक ५३म सूक्तक चौदहम ऋचा मे
(B) पहिल अष्टकक २०म सूक्त मे
(C) दोसर अष्टकक ४०म सूक्त मे
(D) दसरम अष्टकक १२म सूक्त मे
२. 'कीकट' देशक राजा के छलाह ?
(A) सायणाचार्य
(B) प्रमगन्द
(C) यास्क
(D) माथव विदेघ
३. यास्कक अनुसार 'कीकट' देशक निवासी के रूप मे जानल जाइत छल ?
(A) आस्तिकवादी
(B) भौतिकवादी (नास्तिक)
(C) योगी
(D) ब्रह्मवादी
४. आर्य लोकनि कोन नदी पार कए मिथिला क्षेत्र मे प्रवेश केलन्हि ? (शतपथ ब्राह्मण अनुसार)
(A) गंगा
(B) कोशी
(C) सदानीरा (गण्डकी)
(D) कौशिकी
५. विदेघ माथवक पुरोहित (ऋत्विज) के छलाह ?
(A) याज्ञवल्क्य
(B) गौतम राहुगण
(C) वशिष्ठ
(D) विश्वामित्र
६. शतपथ ब्राह्मण अनुसार सदानीरा (गण्डकी) केक सीमा रेखा छल ?
(A) मिथिला आ मगधक
(B) विदेह आ कोशलक
(C) अंग आ वंगक
(D) वैशाली आ पाटलिपुत्रक
७. राजा जनकक दरबार मे ब्रह्मज्ञानक गोष्ठी मे सभ विद्वानकेँ पराजित करि प्रसिद्धि पाओनिहार ऋषि के छलाह ?
(A) उद्दालक आरूणि
(B) गार्गी
(C) याज्ञवल्क्य
(D) अश्वल
८. जनकक दरबार मे यज्ञ-गोष्ठी मे कुरू–पाँचाल अतिरिक्त आर कोन-कोन देशक ब्राह्मण आबैत छलाह ?
(A) अंग
(B) मगध
(C) काशी
(D) उपरोक्त सभ
९. भविष्य पुराणक अनुसार ‘मिथिला’ नगरीक संस्थापक के छलाह ? (निमि के पुत्र)
(A) मनु
(B) मिथि
(C) जनक
(D) सीरध्वज
१०. ‘जनक’ शब्दक अर्थ (नामकरण) कारण की बताओल गेल अछि ?
(A) योगी हेवाक कारणे
(B) पुरी जनन समर्थ (नगरक जन्मदाता) कारणे
(C) ब्रह्मज्ञानी हेवाक कारणे
(D) विदेह राज्यक संस्थापक हेवाक कारणे
११. प्राचीन मिथिलाक भौगोलिक सीमाक सम्बन्ध मे सही विकल्प चुनू (दस्तावेज अनुसार)।
(A) उत्तर–गंगा, दक्षिण–हिमालय, पूर्व–गण्डकी, पश्चिम–कौशिकी
(B) उत्तर–हिमालय, दक्षिण–गंगा, पूर्व–कौशिकी, पश्चिम–गण्डकी
(C) उत्तर–नेपाल, दक्षिण–पाटलिपुत्र, पूर्व–महानंदा, पश्चिम–सरयू
(D) उत्तर–तीस्ता, दक्षिण–गंगा, पूर्व–ब्रह्मपुत्र, पश्चिम–गण्डकी
१२. ‘तीरभुक्ति’ शब्दक (जे मिथिलाक प्राचीन नाम अछि) मूल अर्थ की छल ?
(A) नदीक तीरसँ भुक्ति (सुरक्षित प्रदेश)
(B) तीन वेदक आहुति (त्रि-आहुति → तिरहुत)
(C) तीरु – भुक्ति (यज्ञ भूमि)
(D) उपरोक्त B आ नदी बाहुल्य – दुनू मान्यता अछि
१३. वायुपुराणक गया माहात्म्य मे ‘कीकट’ के प्रति का कहल गेल अछि ?
(A) कीकट पापक स्थान छल
(B) गया कीकट मे एक पवित्र तीर्थ अछि
(C) कीकट देश अज्ञात छल
(D) कीकट मे कोनो पवित्र स्थान नहि
१४. शतपथ ब्राह्मण अनुसार विदेघ माथव कोन अग्निक अनुशरण कए सदानीरा पार केलन्हि ?
(A) गार्हपत्य
(B) वैश्वानर अग्नि
(C) आहवनीय
(D) दक्षिणाग्नि
१५. बृहदारण्यकोपनिषद् अनुसार जनकक दरबार मे ब्रह्मविद्याक लेल विचार-विमर्श करबिहार विद्वान मे के-के छलाह ? (प्रसिद्ध नाम)
(A) याज्ञवल्क्य, गार्गी, उद्दालक, शाकल्य आदि
(B) केवल याज्ञवल्क्य
(C) केवल गार्गी आ मैत्रेयी
(D) कोनो विद्वान नहि छल
✅ उत्तर जमा करू
🔄 सब साफ करू